Uroczyste odsłonięcie pomnika upamiętniającego Wincentego Witosa – jednego z ojców niepodległej Polski, trzykrotnego premiera II Rzeczypospolitej i lidera ruchu ludowego, odbyło się w poniedziałek (09.11) przy ulicy Witosa w Suwałkach.
Inicjatywa postawienia w mieście pomnika Witosa została przygotowana przez Społeczny Komitet Budowy Pomnika Wincentego Witosa w Suwałkach oraz zatwierdzona przez Radę Miasta Suwałki. Pomnik stanął na ulicy Witosa na miejskiej działce. Uroczystości rozpoczęły się od mszy świętej w samo południe w kościele pw. św. Kazimierza Królewicza. Po niej zebrani przeszli na ulicę Witosa, w miejsce gdzie stanął pomnik na oficjalne odsłonięcie rzeźby. Było odśpiewanie Hymnu Państwowego i „Roty”, okolicznościowe przemówienia, odsłonięcie i poświęcenie pomnika oraz złożenie pod nim kwiatów przez delegacje.
Autorami inicjatywy byli m.in. Cezary Cieślukowski, przewodniczący Sejmiku Województwa Podlaskiego, Tadeusz Chołko, wieloletni wójt gminy Suwałki oraz Bartosz Socik – działacz społeczny, na co dzień lekarz weterynarii. Ich zdaniem Witos pozostaje symbolem demokratycznych wartości, sprawiedliwości społecznej oraz walki o suwerenność państwa polskiego. Podkreślali, że inicjatywa powstała z potrzeby upamiętnienia w Suwałkach tego wybitnego działacza ludowego i jego zasług dla Polski.
- Budowa pomnika została zainicjowana dwa lata temu uchwałą Zarządu Powiatowego Polskiego Stronnictwa Ludowego w Suwałkach. Tak naprawdę przedsięwzięcie to wynikło z potrzeby serca, z potrzeby upamiętnienia w Suwałkach wielkiego człowieka, którego dziedzictwo na trwałe zapisało się w historii Polski. Chcielibyśmy, aby w naszym mieście znalazło się miejsce, które będzie przypominać o jego postawie, wartościach i służbie Rzeczypospolitej. Niech ten pomnik będzie nie tylko miejscem pamięci, lecz także przesłaniem dla kolejnych pokoleń. Niech przypomina, że patriotyzm wyraża się nie tylko w słowach, ale przede wszystkim w odpowiedzialności za wspólne dobro. Za naszą małą ojczyznę i całą Rzeczpospolitą - mówił w swoim wystąpieniu Cezary Cieślukowski.
Na uroczystości obecny był między innymi były prezydent Polski Bronisław Komorowski. W swojej wypowiedzi prezydent podkreślił przede wszystkim zasługi Wincentego Witosa w budowaniu świadomości narodowej mieszkańców polskiej wsi i włączeniu ich w życie odradzającego się państwa polskiego. Zaznaczył, że jego działalność, zaangażowanie w obronę ojczyzny oraz praca na rzecz wspólnoty sprawiają, że postać Witosa pozostaje ważna i aktualna również współcześnie.
- Kiedy spotykamy się przy tego rodzaju okazjach, nie tylko odczuwamy potrzebę oddania hołdu wielkiej i ważnej postaci czy zaznaczenia naszego osobistego stosunku do postaci historycznej. Szukamy także tego, co z jej życia i dokonań pozostaje istotne i ważne dla nas dzisiaj. Patrząc na Wincentego Witosa, czytając jego wspomnienia i książki na jego temat, zawsze uważałem, że jego ogromną zasługą było przeprowadzenie mieszkańców polskiej wsi – jako lidera polskiego ruchu ludowego, wspólnie z innymi przywódcami tego środowiska – do grona świadomej wspólnoty narodowej. Nie było to ani proste, ani oczywiste, ale udało się. Wincenty Witos, wspólnie z innymi działaczami, doprowadził do tego, że polska wieś stała się częścią świadomego narodu, mającego poczucie odpowiedzialności za Polskę i ojczyznę. Była to społeczność, która w chwili próby stanęła po stronie odbudowy państwa polskiego i służby ojczyźnie – aż po gotowość przelewania krwi, ale także po potrzebę ciężkiej, wytrwałej pracy na rzecz wspólnoty. Praca nad poszerzaniem i umacnianiem wspólnoty nigdy się nie kończy. Dlatego postać Wincentego Witosa pozostaje ważna i aktualna również dzisiaj.
Wincenty Witos był jednym z najważniejszych przedstawicieli polskiego ruchu ludowego i odegrał istotną rolę w odbudowie państwowości po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. W uzasadnieniu zaznaczono, że jako premier i przywódca chłopski reprezentował interesy szerokich warstw społecznych, a jego działalność podczas wojny polsko-bolszewickiej miała znaczenie dla mobilizacji społeczeństwa i obrony państwa. Autorzy projektu odwołują się także do późniejszych losów Witosa i jego sprzeciwu wobec rządów sanacyjnych. W dokumencie przypomniano, że został aresztowany i skazany w tzw. procesie brzeskim, a wyrok Sądu Najwyższego z 2023 roku uniewinnił skazanych w tej sprawie.
Budowa pomnika nie obciążyła budżetu miasta. Finansowani pochodzi ze środków pozabudżetowych, w tym ze zbiórki publicznej prowadzonej przez Społeczny Komitet Budowy Pomnika Wincentego Witosa w Suwałkach. Komitet odpowiadał również za przygotowanie dokumentacji, uzyskanie wymaganych pozwoleń oraz realizację inwestycji. Projekt obelisku został wcześniej pozytywnie zaopiniowany przez Instytut Pamięci Narodowej – oddział Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa w Białymstoku.




